Op zaterdag 5 april organiseert Stadsarchief en archeologie een open dag. Het Bredase stadsarchief wil haar collecties samen met de stad breder en inclusiever maken en organiseert tijdens de open dag voor het eerst ook rondleidingen voor mensen met een beperking.
Daags voor de open dag worden de laatste voorbereidingen getroffen. De medewerkers werken aan de expositie en ondertussen gaat de dagelijkse gang van zaken ook gewoon door. Zo zit er bijvoorbeeld een clubje mensen dat bezig is met paleografie, oud schrift.
‘Heb je al goud gevonden?’
“De interesse voor archeologie is hoog”, vertelt Elisabeth de Nes, één van de drie archeologen van het Bredase stadsarchief. “Erfgoed is zo breed dat er altijd wel ergens een aspect is waarop mensen helemaal aangaan. We horen ook heel vaak dat mensen eigenlijk graag archeoloog wilden worden, toen ze jong waren. En er bestaat een romantisch beeld, dat je bijvoorbeeld een schat kunt ontdekken of iets dat je nog niet kent. Bij kinderen gaat de belangstelling dan vaak uit naar dino’s en ridders en kastelen terwijl wat oudere mensen meer bezig zijn met hun eigen geschiedenis, waar ze vandaan komen.”
Ook als er buiten gewerkt wordt, ondervindt Elisabeth belangstelling van voorbijgangers. “De vaste vraag is dan ‘Heb je al goud gevonden?’ Meestal is dat niet zo, maar één keer hadden we inderdaad wel goud gevonden. In het archief krijgen we regelmatig de vraag of we ook botten van dinosauriërs hebben. Die hebben we helaas niet. Wij richten ons op de geschiedenis van Breda als stad.”
Prikkelarme rondleiding
Tijdens de open dag is er een breed aanbod aan activiteiten. Naast de reguliere rondleidingen zijn er dit jaar ook rondleidingen voor blinden en slechtzienden, voor doven en slechthorenden, voor mensen die slecht ter been zijn of in een rolstoel zitten en er is zelfs een prikkelarme rondleiding.
De vaste rondleidingen zitten meestal al snel vol, maar wat wel opvalt bij de medewerkers is dat hun collecties en het bezoek niet inclusief en niet divers genoeg zijn. “Daar zijn we al langer mee bezig.” vertelt Joris Verhoeven, verantwoordelijk voor communicatie. “Zo hadden we een project over de Molukse gemeenschap en dan vragen we ons echt af hoe we de mensen van de Molukse gemeenschap in het archief krijgen. Vanuit die ervaringen en vanuit het diversiteitsbeleid van de gemeente realiseerden we ons ook dat we mensen met een beperking maar zelden zien in ons archief met alle activiteiten die we organiseren. Misschien wordt er gedacht dat het te lastig is: kan ik daar wel parkeren, is er wel een invalidentoilet?”
‘Het ruikt hier oud’
“Daarnaast hebben we ook geëvalueerd wat we eigenlijk aanbieden”, vult Rincke de Bont aan. “Dat zijn veel dingen waarbij je alleen mag kijken en luisteren, maar wat als je niet kunt zien of horen? Zijn onze rondleidingen dan wel toegankelijk voor iedereen? Hoe ervaar je dan een rondleiding?”
Joris vindt het altijd grappig als ze kinderen van groep 8 meenemen naar het depot. Zij vinden dat het stinkt. “Het ruikt hier oud, zeggen ze dan. Wij zeggen dan dat we het lekker vinden ruiken. Er valt dus echt veel te voelen en te ruiken en dat mag morgen ook.”
Diverser
Diversiteitsbeleid is een speerpunt van de gemeente, maar de medewerkers van het archief zijn daar zelf al wel veel langer mee bezig. Het Breda van nu is veel diverser dan honderd jaar geleden. Het archief probeert een zo correct mogelijke afspiegeling van die maatschappij te zijn, daar hoort iedereen bij. Hoe de open dag nu is ingericht kost wat extra inspanning, maar die wordt met liefde en plezier geleverd. “Je zou bijna denken, waarom hebben we dat niet eerder gedaan, maar we zijn trots dat we het nu wel doen. We hopen dat het goed uitpakt morgen!”, aldus Joris.